9 dilde Noel ve yeni yıl kutlama mesajları ve gelenekleri
Aralık ayı yaklaştığında yurt dışındaki arkadaşlarına, iş ortaklarına ya da meslektaşlarına bir mesaj göndermek isteyebilirsin. Türkiye'de yılbaşı çok yaygın biçimde kutlanır, ama Noel herkesin bayramı değildir. Bu yüzden doğru ifadeyi seçmek ve karşındakinin geleneklerini bilmek önemli.
İlginç bir bilgiyle başlayalım: Noel Baba figürünün kökenindeki Aziz Nikolaos, bugünkü Antalya'nın Demre ilçesindeki antik Myra kentinde piskoposluk yapmıştı. Yani Noel Baba'nın hikâyesi bir yerde Anadolu'dan başlıyor.
Tarafsız seçenekler: kimseyi dışarıda bırakmadan
Karşındakinin Noel kutlayıp kutlamadığını bilmiyorsan, tarafsız ifadeler en güvenli seçenektir. Hemen hemen her dilde "İyi bayramlar / İyi tatiller" anlamına gelen bir kalıp vardır. İş yazışmalarında özellikle bunlar tercih edilir. Aşağıda her dil için hem Noel hem yeni yıl hem de tarafsız ifadeyi bulacaksın.
Biri sana Noel'ini kutlarsa ve sen kutlamıyorsan da sorun yok. Bir teşekkür ve iyi dilek yeterli: İngilizcede Thank you, you too! ya da Happy holidays!
İngilizce
- Noel: Merry Christmas! (İngiltere'de Happy Christmas! de denir.)
- Yeni yıl: Happy New Year!
- Tarafsız: Happy holidays! ya da Season's greetings!
İngiltere'de Noel'in en önemli günü 25 Aralık'tır; hindili bir öğle yemeği ve Christmas cracker denen, çekince patlayan, içinden kâğıt taç ve espri çıkan süslemeler gelenektir. 26 Aralık ise Boxing Day olarak bilinen resmi tatildir. ABD'de Happy holidays çok yaygındır, çünkü aynı dönemde farklı bayramlar kutlanır.
İspanyolca
- Noel: ¡Feliz Navidad!
- Yeni yıl: ¡Feliz Año Nuevo! ya da ¡Próspero Año Nuevo!
- Tarafsız: ¡Felices fiestas!
İspanya'da yılbaşı gecesi saat 12'de, saatin her vuruşunda bir tane olmak üzere 12 üzüm yenir. Çocuklar hediyelerini geleneksel olarak 6 Ocak'ta, Üç Kral Günü'nde (Reyes Magos) alır.
Fransızca
- Noel: Joyeux Noël !
- Yeni yıl: Bonne année !
- Tarafsız: Bonnes fêtes !
Fransa'da Noel arifesinde réveillon denen uzun bir akşam yemeği yapılır; tatlı olarak kütük şeklindeki bûche de Noël pastası gelenektir. Ocak ayında ise içinden küçük bir figür çıkan galette des rois yenir; figür kimin dilimine çıkarsa o günün "kral"ı olur.
İtalyanca
- Noel: Buon Natale!
- Yeni yıl: Buon anno! ya da Felice anno nuovo!
- Tarafsız: Buone feste!
İtalya'da Noel'de panettone ve pandoro kekleri sofraların vazgeçilmezidir. Yılbaşında bereket getirmesi için mercimek yenir. 6 Ocak'ta ise çocuklara hediye getiren iyi kalpli cadı Befana beklenir.
Portekizce (Brezilya)
- Noel: Feliz Natal!
- Yeni yıl: Feliz Ano Novo!
- Tarafsız: Boas festas!
Brezilya'da Noel yaz mevsimine denk gelir. Yılbaşı gecesi (Réveillon) birçok kişi şans getirmesi için beyaz giyer; sahilde kutlama yapanlar arasında yedi dalganın üzerinden atlama geleneği de vardır.
Katalanca
- Noel: Bon Nadal!
- Yeni yıl: Bon any nou! ya da Feliç any nou!
- Tarafsız: Bones festes!
Katalonya'nın en sevimli geleneklerinden biri tió de Nadal'dır: Yüzü çizilmiş, üzerine battaniye örtülmüş bir kütük. Çocuklar onu günlerce "besler", Noel'de ise şarkı söyleyerek sopayla vurur ve kütük battaniyenin altından şekerler "çıkarır". 26 Aralık (Sant Esteve) da Katalonya'da tatildir.
Almanca
- Noel: Frohe Weihnachten! ya da Fröhliche Weihnachten!
- Yeni yıl: Frohes neues Jahr! Yılbaşından önce ise Guten Rutsch! denir: "Yeni yıla iyi bir kayış!"
- Tarafsız: Schöne Feiertage!
Almanya'da Noel'den önceki dört hafta (Advent) boyunca şehirlerde Noel pazarları (Weihnachtsmarkt) kurulur; sıcak şarap (Glühwein) ve kurabiyeler bu pazarların simgesidir. Hediyeler genellikle 24 Aralık akşamı açılır. Yılbaşı gecesine Silvester denir ve havai fişeklerle kutlanır.
Felemenkçe
- Noel: Vrolijk kerstfeest! ya da Prettige kerstdagen!
- Yeni yıl: Gelukkig nieuwjaar!
- Tarafsız: Fijne feestdagen!
Hollanda ve Belçika'da çocuklar için asıl büyük gün 5 Aralık'taki Sinterklaas kutlamasıdır; hediyeler o akşam verilir. Yılbaşında ise oliebollen denen, üzerine pudra şekeri serpilmiş kızarmış hamur topları yenir. Lokmayı hatırlatır.
İsveççe
- Noel: God jul!
- Yeni yıl: Gott nytt år!
- Noel'den sonra yılbaşına kadar: God fortsättning! ("İyi devamlar!")
- Tarafsız: God helg! ya da Trevlig helg!
İsveç'te 13 Aralık'ta Lucia günü kutlanır: Beyaz giysiler içinde, başında mumlardan bir taç taşıyan bir kız ve arkasındaki koro, karanlık kış sabahlarını şarkılarla aydınlatır. Asıl Noel kutlaması 24 Aralık'tadır; zengin bir açık büfe olan julbord hazırlanır. Saat 15.00'te birçok ailenin Donald Duck çizgi filmini (Kalle Anka) izlemesi ise onlarca yıldır süren bir gelenektir.
Mesaj yazarken birkaç ipucu
- İş ilişkilerinde tarafsız ol. Karşındakinin inancını bilmiyorsan Happy holidays ya da Fijne feestdagen gibi ifadeler en güvenlisidir.
- Yeni yıl dileği herkes için uygundur. Yılbaşı mesajı, inanç farkı gözetmeksizin neredeyse her yerde memnuniyetle karşılanır.
- Kişiselleştir. "Mutlu yıllar" yerine, karşındakinin dilinde kısa bir cümle yazmak çok daha akılda kalıcıdır. Frohes neues Jahr und alles Gute! (Mutlu yıllar ve her şeyin en iyisi!) gibi.
- Tatil sonrasını da unutma. İsveççedeki God fortsättning gibi, bazı dillerde tatil sonrası da kullanılan güzel kalıplar var.
Parlumi'de öğrendiğin dilde, dönemine uygun kalıpları da öğrenebilirsin. Hangi dilde yazarsan yaz, kendi dilinde bir dilek almak karşındakini her zaman mutlu eder.