Nederlandera uste baino errazagoa da ingelesa badakizu

Nederlandera ikasteak beldurra ematen du askori: hitz luzeak, g eztarriko hura, eta herbeheretar guztiek ingelesez hitz egiten dutelako ustea. Baina ingelesa badakizu, zure buruari esan diezaiokezu: nederlandera ez da zerotik hasten den hizkuntza. Biak dira mendebaldeko hizkuntza germaniarrak, eta senidetasun hori nabaria da hiztegian, gramatikan eta baita esaldien doinuan ere.

Herbehereetara bizitzera joateko asmoa baduzu, edo Flandrian (Belgikan) lan egiteko, artikulu hau zuretzat da.

Hiztegia: zenbat hitz ezagutzen dituzun dagoeneko

Ingelesa badakizu, nederlanderazko hitz askoren esanahia asmatuko duzu:

Gainera, nederlanderak hitz asko hartu ditu frantsesetik, eta gaztelania edo frantsesa dakien euskaldunak hitz horiek ere ezagutuko ditu: restaurant, station, trein, informatie, cadeau (oparia).

Gramatika: ingelesa eta alemanaren artean

Nederlanderaren gramatika ingelesarena baino konplexuagoa da, baina alemanarena baino askoz sinpleagoa.

• Ez dago kasu-sistemarik. Alemanak lau kasu ditu; nederlanderak, ez (esamolde zahar batzuetan baino ez dira geratzen).
• Bi artikulu zehaztu: de eta het. Hitz gehienak de-rekin doaz; het hitz batzuekin eta txikigarri guztiekin (het huisje, etxetxoa). Hau da zailtasun nagusia, eta buruz ikasi behar da, hitzez hitz.
• Aditz-jokoa sinplea: ik werk, jij werkt, hij werkt, wij werken. Ingelesaren eta alemanaren artean.
• Aditz-denborak ezagunak: ik heb gewerkt (I have worked), ik werkte (I worked), ik zal werken (I will work).

Hitzen ordenari dagokionez, nederlanderak alemanaren antzeko arauak ditu: perpaus nagusian aditza bigarren lekuan (Morgen ga ik naar Amsterdam, bihar Amsterdamera noa), eta menpeko perpausetan amaieran (...omdat ik moe ben, nekatuta nagoelako). Hor euskaldunok abantaila txiki bat dugu: aditza amaieran jartzea ez zaigu batere arrotza.

Ahoskera: hemen dago erronka

Egia esan behar da: ahoskera da ingelesdunentzat zailena.

• G eta ch eztarrikoak. Goed, gracht, lachen. Gaztelaniazko j hotsaren antzekoa da, eta hori euskaldun askok ezagutzen dugu. Hegoaldean (eta Flandrian) leunagoa da.
• Bokal bikoitzak eta diptongoak. ui (huis), ij/ei (mijn, klein), eu (neus). Ez dute ingelesez pareko zehatzik.
• Idazkera nahiko gardena. Ingelesa ez bezala, nederlandera idazten den bezala ahoskatzen da gehienbat, arau batzuk ikasi ondoren.

Kontuz: ingelesarekin lagun faltsuak

Antzekotasunak lagungarriak dira, baina tranpa batzuk ere badaude:

• bellen ez da bell: telefonoz deitzea da.
• slim ez da argala: argia, azkarra da.
• room ez da gela: esnegaina da.
• winkel denda da.
• kind ez da atsegina: haurra da.
• brutaal ez da basatia: lotsagabea, ausarta da.
• eventueel ez da azkenean: agian, beharbada da.

Ingelesa ondo baliatzeko trikimailua: hitz batek ingelesezkoaren antza badu, asmatu esanahia, baina egiaztatu testuinguruan.

«Denek ingelesez hitz egiten dute»

Egia da herbeheretar gehienek ingeles ona dutela, eta askotan ingelesera aldatuko dira zu nederlanderaz moldatzen ari zarela ikusten dutenean. Hori ez da zakarkeria, laguntzeko gogoa baizik. Baina Herbehereetan denbora luzez bizi nahi baduzu, nederlandera ezinbestekoa da: bizilagunekin, eskolan, administrazioan eta lan askotan.

Trikimailu bat: esan argi eta adeitasunez Ik wil graag mijn Nederlands oefenen (Nire nederlandera praktikatu nahi nuke). Gehienek ulertuko dute eta pazientziaz jarraituko dute.

Lehen esaldi batzuk

• Hallo! / Hoi! Kaixo!
• Goedemorgen. Egun on.
• Dank je wel. Eskerrik asko. (Formalagoa: Dank u wel.)
• Alstublieft. Mesedez / Hemen duzu.
• Sorry, ik begrijp het niet. Barkatu, ez dut ulertzen.
• Spreekt u Engels? Ingelesez hitz egiten duzu?
• Ik heet Maialen. Maialen naiz.
• Hoeveel kost het? Zenbat balio du?

Flandria ere kontuan

Nederlandera Belgikako iparraldean ere hitz egiten da, Flandrian, eta han Vlaams (flandriera) deitzen zaio askotan. Hizkuntza estandarra bera da, nahiz eta ahoskera, doinua eta hitz batzuk aldatu: Flandrian, adibidez, g leunagoa da. Herbehereetan ikasitakoarekin Gante edo Anberesen ere ondo moldatuko zara.

Nola hasi

1. Erabili zure ingelesa zubi gisa, baina ez itzuli hitzez hitz, goiko lagun faltsuak gogoratuz.
2. Ikasi de eta het hitzarekin batera lehen egunetik.
3. Entzun asko. Ahoskera da nederlanderan gehien kostatzen dena, eta belarria lehenik egokitu behar da.
4. Hitz egin hasieratik, akatsak egin arren.

Parlumi-n nederlandera A1etik C2ra ikas daiteke, gaztelaniazko edo frantsesezko azalpenekin, eta entzuteko ariketak abiadura motelean ere entzun daitezke, hasieran oso lagungarria dena. Ingelesa dakizunez, bide erdia eginda duzu. Gainerakoa, egunero pixka bat.